بيان صادر عن منظمة حقوق الإنسان في سوريا – (مــاف) حول السماح للمدارس التابعة للكنائس بتدريس مناهج وزارة التربية السورية في شمال شرق سوريا.
تعلن منظمة حقوق الإنسان في سوريا – (مــاف) عن بالغ قلقها إزاء القرار الصادر عن الإدارة الذاتية المؤقتة في شمال وشرق سوريا بالسماح للمدارس الخاصة التابعة للكنائس بتدريس مناهج وزارة التربية السورية، في الوقت الذي تُحرم فيه المدارس العامة من اعتماد المناهج نفسها.
إن هذا القرار يُشكل ازدواجية خطيرة في التعليم، ويهدد مبدأ المساواة بين الطلاب، ويفتح الباب أمام حالة من الفوضى التربوية غير المسبوقة في المحافظة.
فالمدارس التابعة للكنائس هي مدارس خاصة برسوم مرتفعة، ولا يستطيع معظم أهالي المنطقة تسجيل أبنائهم فيها، ما يعني أن حق الوصول إلى مناهج رسمية ومعترف بها سيبقى حكراً على أبناء الميسورين، بينما يُدفع أبناء الطبقات الفقيرة إلى مدارس الإدارة الذاتية المؤقتة التي تعاني أساساً من نقص حاد في الكتب، ضعف الكوادر، وتهالك الأبنية.
إن هذا القرار يهدد بتقسيم الجيل الواحد إلى فئتين:
فئة تتلقى تعليماً رسمياً واضح المسار، وأخرى تُترك في حالة من عدم اليقين والغموض، وهو ما يزرع شعوراً عاماً بالظلم وفقدان الأمل، ويعيد إنتاج التفاوت الطبقي تحت عناوين جديدة.
وإن أخطر ما في الأمر هو السماح بوجود منهاجين مختلفين في المنطقة الواحدة، الأمر الذي سيؤدي إلى اضطراب كبير في مستقبل الطلاب، سواء عند انتقالهم بين المدارس، أو عند رغبتهم بإكمال التعليم الجامعي، أو حتى خلال عملية معادلة الشهادات مستقبلاً.
وانطلاقاً من مسؤوليتنا الحقوقية، فإن منظمة ( مــاف ) تؤكد وتطالب بما يلي:
١- رفض حالة الازدواجية التعليمية ووقف تنفيذ قرار السماح للمدارس الخاصة وحدها بتدريس المناهج الرسمية.
٢- عدم السماح بتحويل التعليم إلى حالة فوضى تمسّ مستقبل آلاف الأطفال في الحسكة.
٣- تحمّل الإدارة الذاتية المؤقتة لمسؤوليتها الكاملة بصفتها الجهة القائمة على إدارة المنطقة، ورفض أي إجراءات تؤدي إلى تمييز بين الطلاب.
٤- إعادة الوضع إلى ما كان عليه قبل القرارات الأخيرة، ريثما يتم الوصول إلى تسويات متفق عليها تضمن حقوق جميع الطلاب.
٥- تحسين وضع المدارس العامة فوراً عبر توفير الكتب، دعم الكوادر التربوية، وتأهيل الأبنية، لضمان عدم تهميش الطلبة الذين لا يملكون القدرة على الالتحاق بالمدارس الخاصة.
٦- التشاور مع الجهات التربوية والأهالي قبل إصدار أي قرار يمسّ مستقبل العملية التعليمية في المنطقة.
إن التعليم حق أساسي ومبدأ من مبادئ العدالة، وليس امتيازاً لمن يستطيع الدفع.
تحمّل منظمة ( مــاف ) الإدارة الذاتية المؤقتة المسؤولية المباشرة عن حماية حق الطلاب في تعليم مستقر، موحد، ومتساوٍ، بعيداً عن الفوضى والانقسام.
-منظمة حقوق الإنسان في سوريا – (مــاف).
-رئيس المنظمة : عبدالباقي أسعد
03.11.2025
-يمكنكم القراءة باللغة الكُردية.
-Hûn dikarin bi Kurdî bixwînin.
Rêxistina Mafên Mirovan a Sûriyeyê - (MAF) daxuyaniyek weşand derbarê destûrdayîna dibistanên girêdayî dêrê ku li bakurê rojhilatê Sûriyeyê li gorî mufredata Wezareta Perwerdehiyê ya Sûriyeyê perwerdeyê bidin.
Rêxistina Mafên Mirovan a Sûriyê (MAF) nîgeraniya xwe ya kûr derbarê biryara Rêveberiya Xweser a Demkî li Bakur û Rojhilatê Sûriyê de diyar dike ku destûrê dide dibistanên taybet ên girêdayî dêran ku mufredata Wezareta Perwerdehiyê ya Sûriyê fêr bikin, di demekê de ku dibistanên giştî mafê pejirandina heman mufredatê ji wan re nayê dayîn.
Ev biryar di perwerdeyê de dualîzmek xeternak diafirîne, prensîba wekheviyê di navbera xwendekaran de tehdît dike û rê li ber rewşek bê mînak a kaosek perwerdehiyê li parêzgehê vedike.
Dibistanên girêdayî dêrê dibistanên taybet in ku xercên wan bilindin û piraniya malbatên li herêmê nikarin zarokên xwe tê de qeyd bikin. Ev tê vê wateyê ku gihîştina bernameyên fermî û pejirandî dê tenê ji bo dewlemendan bimîne, di heman demê de zarokên feqîran têne neçar kirin ku biçin dibistanên xwerêveberiyê yên demkî, ku jixwe ji kêmasiyek giran a pirtûkan, karmendên qels û avahiyên hilweşiyayî dikişînin.
Ev biryar tehdîd dike ku nifşek bikeve du kategoriyan:
Yek kategori perwerdehiyek fermî bi rêyek zelal werdigire û ya din di rewşek nezelaliyê û nezelaliyê de dimîne ku hestek giştî ya neheqî û bêhêvîtiyê çêdike û newekheviya çînî di bin sernavên nû de ji nû ve hilberîne.
Tiştê herî xeternak ew e ku di heman herêmê de du bernameyên xwendinê yên cuda werin bikaranîn ku ev yek dê bibe sedema têkçûneke mezin di pêşeroja xwendekaran de, çi dema ku ew di navbera dibistanan de diçin, çi dema ku ew dixwazin perwerdehiya zanîngehê temam bikin, an jî di dema pêvajoya wekhevkirina sertîfîkayan de di pêşerojê de.
Li ser bingeha berpirsiyariya me ya mafên mirovan, rêxistina (MAF) van tiştan piştrast dike û daxwaz dike:
1- Sîstema perwerdehiya dualî red bikin û pêkanîna biryara ku destûrê dide dibistanên taybet ku tenê bernameya fermî hîn bikin rawestînin.
2- Pêşî li kaosê bigirin ku pêşeroja bi hezaran zarokên li Hesekê bixe xeterê.
3- Rêveberiya Xweser a Demkî wekî saziya berpirsiyar a birêvebirina herêmê berpirsiyariya tevahî digire ser xwe û her tedbîrek ku dibe sedema cudakariyê di navbera xwendekaran de red dike.
4- Vegerandina rewşê wekî berî biryarên dawî, heta ku lihevkirinên lihevkirî çênebin ku mafên hemû xwendekaran garantî dikin.
5- Rewşa dibistanên dewletê bi dabînkirina pirtûkan, piştgiriya karmendên perwerdehiyê û nûjenkirina avahiyan tavilê baştir bikin, da ku xwendekarên ku nikarin pereyên qeydkirina li dibistanên taybet bidin, neyên paşguhkirin.
6- Berî dayîna her biryarekê ku bandorê li pêşeroja pêvajoya perwerdehiyê li herêmê dike, şêwirmendiya bi rayedarên perwerdehiyê û dêûbavanre.
Perwerde mafekî bingehîn û prensîbeke edaletê ye, ne îmtiyazek ji bo kesên ku dikarin bidin.
Rêxistina ( MAF ) rêveberiya xweser a demkî rasterast berpirsiyar dibîne ji bo parastina mafê xwendekaran ji bo perwerdehiyek aram, yekgirtî û wekhev dûr ji kaos û dabeşbûnê.
-Rêxistina Mafên Mirovan li Sûriyê (MAF).
-Serokê Rêxistinê: Ebdulbaqî Esed.
03.11.2025
